Hypotheekrenteaftrek vanaf 2031: is het écht een probleem?

Vanaf 2031 ontstaat een probleem rond de hypotheekrenteaftrek. Het kabinet moet kiezen: afbouwen, verlengen of stoppen met de huidige regels.

In 2031 bereiken de eerste huizenbezitters de maximale termijn van 30 jaar renteaftrek. Maar de Belastingdienst kan vaak helemaal niet controleren wie nog recht heeft op aftrek — en soms weet de belastingplichtige het zelf ook niet.
Dat staat in het langverwachte Rapport Onderzoek 30-jaarstermijn Hypotheekrenteaftrek. Volgens ambtenaren van het ministerie van Financiën is niets doen geen optie. De huidige regels zijn volgens het rapport “zodanig ondoenlijk en complex, dat deze nagenoeg niet handhaafbaar zijn”. Daardoor kunnen mensen onterecht renteaftrek krijgen, maar ook juist mislopen.

Welke oplossingen liggen op tafel?

In het rapport worden verschillende scenario’s genoemd. Zo zou de hypotheekrenteaftrek voor oudere hypotheken vanaf 2031 volledig kunnen verdwijnen. Een andere optie is juist om bestaande hypotheken tot 2043 onder de huidige regels te laten vallen. Ook een geleidelijke afbouw van de aftrek wordt genoemd.
Staatssecretaris Eelco Eerenberg liet weten dat het kabinet deze regeerperiode nog een keuze moet maken.

'Er is geen 30-jaarsprobleem'

De vraag die eerst gesteld moet worden is natuurlijk: is er wel echt een probleem?
Prof.dr.mr. E.J.W. (Edwin) Heithuis is hoogleraar fiscale economie aan de Universiteit van Amsterdam heeft op taxlive.nl een column geschreven. Daarin geeft hij aan dat er geen 30-jaarsprobleem is. Dat komt omdat veel mensen vermogen hebben en dus in box 3 vallen. De schuld wordt dan gewoon een box 3-schuld. En in die box is de rente vanaf 2028 al integraal aftrekbaar. De nieuwe box 3 lost het probleem dus vanzelf op! Dit lijvige onderzoeksrapport is daarom, aldus Heithuis, zoals de Britten zeggen, much ado about nothing!

‘Veel te ingewikkeld gemaakt’

Hypotheekexpert en FiscAlert-auteur Jos Koets vindt dat het probleem onnodig groot wordt gemaakt. Volgens hem is er veel geld uitgegeven aan een ingewikkeld onderzoek, terwijl de oplossing veel eenvoudiger kan zijn.
De Belastingdienst hoeft volgens Koets niet alles zelf te reconstrueren. Met een paar extra vragen in de belastingaangifte en wat eigen onderzoek door huizenbezitters kom je al een heel eind, denkt hij. Bovendien gaat het vaak om relatief beperkte bedragen aan renteaftrek.
Koets waarschuwt vooral voor dure en ingrijpende oplossingen die zowel de schatkist als huizenbezitters veel geld kunnen kosten — terwijl dat volgens hem helemaal niet nodig is.