Platgeslagen: topinkomens

Kapé Breukelaar

De discussie over inkomensverschillen bestaat zolang ik mij kan herinneren. In politiek Den Haag hoor je regelmatig dat de sterkste schouders de zwaarste lasten moeten dragen. Hoog tijd voor een simpele vraag inzake topinkomens: waar hebben we het eigenlijk over?

Daarvoor ging ik neuzen in de cijfers van het CBS en CPB. Ik gebruikte ook een beetje hulp van AI-om het allerlaatste stukje te ontrafelen. Interessant!

WAT ZIE JE?

De tabel linksboven en de beide grafieken tonen het netto besteedbaar inkomen per huishouden. In totaal zijn het 8.259.000 huishoudens. 

In het eerste staafdiagram zie je links dat 2,8% moet rondkomen van minder dan €10.000. Elke volgende staaf toont een stap van €10.000. 

Helemaal rechts zie je de top 1%. Dat is de groep met een netto inkomen in het huishouden boven de €200.000. Het zijn 82.200 huishoudens die gemiddeld bijna zes ton netto te besteden hebben. Denk aan ondernemers, topmensen uit het bedrijfsleven, voetballers en artiesten. 

ONTRAFELEN

Die top 1% is bij het CBS verder niet gespecificeerd. Ze melden wel de omvang van de groep, het minimale inkomen van €200.000 en het gemiddelde netto inkomen van €590.800. Ook geeft het CBS het mediane inkomen. Dat is €273.500. 
 
Om toch een geschatte verdeling te krijgen binnen de groep heb ik AI ingeschakeld. Ik vraag om met deze data een tabel aan te leveren met een verdeling binnen deze inkomensgroep.

DE TOP 1%

De uitkomst van de schatting zie je in de onderste grafiek. Het laat zien dat het gros van deze groep tussen de €200.000 en €250.000 aan inkomen heeft. 
Ruim 11.000 huishoudens hebben een netto besteedbaar inkomen van €1.000.000 of meer in 2024. 

Helemaal rechts zie je dat naar schatting ruim 100 huishoudens in 2024 uitkwam boven de €10 miljoen netto inkomen. Dat zal vaak ook eenmalig zijn en niet structureel.

De grafiek is wat vertekend: de stapjes zijn eerst €50.000 tot €500.000 inkomen. Daarna zijn de stappen €100.000 tot een netto inkomen van €1.000.000. Dan volgen de stappen van €500.000. Dit verklaart ook de pieken bij de overgang naar een grotere stap.

VERDELING

De tabel links bovenin laat zien dat de top 1% huishoudens bijna 10% van het totale netto inkomen geniet. Het mediane netto besteedbaar inkomen van deze groep is 5,75 keer het mediane inkomen van alle huishoudens.

DE TOP 0,01%

Een CPB rapport van 2024 geeft een inkijkje in de samenstelling van het BRUTO inkomen aan de top. Dat is dus een ander inkomensbegrip. De gegevens in de tabel rechtsboven zijn van 2019. 

De top 1% heeft dan een bruto inkomen van €400.000 per jaar. Daarvan is 34% ingehouden winst van BV’s, 18% de uitgekeerde winst van BV’s en 48% overig inkomen.

De absolute top is de laatste 0,01%. Die circa 800 huishoudens hebben in 2019 een gemiddeld bruto inkomen van €13,9 miljoen. Daarvan is 79% de ingehouden winst van BV’s en voor 17% de uitgekeerde winst van BV’s. Hier zijn het de vennootschappen die 96% van het inkomen bepalen.